A historia Lota i jego córek jest na prawdę ciekawa, zwłaszcza po ich szczęśliwej ucieczce z Sodomy. Zatrzymali się oni w jaskini koło miejscowości Zoar. Córeczki Lota w trosce o utrzymanie lotowego rodu postanowiły coś zrobić. A że żadnego odpowiedniego chłopa w okolicy nie było, postanowiły upić tatusia, żeby był Ile żon miał król Węgier? Udzielenie odpowiedzi na to pytanie nie jest sprawą łatwą. Wszystko zależy od tego, kogo formalnie lub realnie zaklasyfikujemy jako żony Władysława Jagiellończyka. Bezsprzecznie była nią Anna de Foix-Candale, jednakże pierwsza żona – Barbara Hohenzollern oraz druga – Beatrycze Aragońska Żony i kochanki Henryka VIII. Kiedy 17-letni Henryk VIII obejmował tron, miał opinię bon vivanta - mężczyzny, który umiał i lubił używać życia. Interesowały go przede wszystkim "polowania i dziewczyny" - tym pasjom pozostał wierny do śmierci. Zawsze otaczały go piękne kobiety, które prześcigały się w intrygach i podstępach Zofia Charlotta z Meklemburgii-Strelitz na portrecie z 1761 r. Zofia Charlotta, najmłodsza córka księcia Meklemburgii, Karola Ludwika Fryderyka, księcia Mirow (1708–1752) oraz jego żony, Elżbiety Albertyny z Saksonii-Hildburghausen (1713–1761), przyszła na świat 19 maja 1744 r. Charakter Lota wydaje się być mieszanką dobra i zła. Mówiąc po ludzku, chyba nie różnimy się od niego tak bardzo. Życie Lota jest nierozerwalnie związane z życiem jego wuja Abrahama i chociaż Abraham nie był doskonały, był wierny Bogu i został wybrany przez Niego, by stać się ojcem wielkiego narodu (Rdz 12,1-3). orek Lota. Podpowiedzi znajdziesz w podanych wersetach. ( ZASTAN ´ OW SI: Wikszo ´ s ´ c potomk ´ ow Lota stała si zaciekłymi wrogami ludu Bo ˙ zego. Czy potrafisz wymieni ´ c pewn osob spo ´ sr ´ od potomk ´ ow Lota, kt ´ ora przyłczyła si do ludu Bo ˙ zego i zaczła wielbi ´ c Jehow? PODPOWIED ´ Z: Rut 1:4,16. MATERIAŁ DO Sodoma i Gomora. Artystyczne wyobrażenie zniszczenia Sodomy na obrazie 'Lot i jego córki' autorstwa Lucasa van Leydena. Lot z córkami ucieka z Sodomy, za nimi odwracająca się jego żona, ilustracja z 1918. Formacja geologiczna nad Morzem Martwym, zwana „ Żoną Lota ”. Sodoma i Gomora ( hebr. מהפכת סדום ועמורה) – motyw Policja poinformowała o odnalezieniu zwłok 40-letniego Tomasza H., za którym przed kilkoma dniami wystawiono list gończy. Mężczyznę podejrzewano o zabicie żony. Policja przekazała, że na Chodzi o poród. Romans nowego króla brytyjskiego i jego obecnej żony trwał 40 lat. O tym, ile łączy Karola i Kamilę, świadczy nie tylko fakt, że ich uczucie przetrwało mimo burzliwych wydarzeń z życia rodziny królewskiej. Okazuje się, że jest jeden szczegół z ich życia prywatnego, o którym do niedawna wiedzieli tylko nieliczni. Puścił Nehemiasza i nawet pomógł mu zdobyć drewno potrzebne do budowy. Kiedy Nehemiasz dotarł do Jerozolimy, zaraz opowiedział mieszkańcom o swoich planach. Pomysł odbudowy murów bardzo im się spodobał i zawołali: ‛Bierzmy się do pracy!’. Gdy wrogowie Izraelitów zobaczyli, że mury są coraz wyższe, powiedzieli: ‛Musimy ytfXrEM. Sodoma i Gomora uosabiają największe zło, ale biblijne miasta na które spadła siarka i ogień piekielny istniały naprawdę. Pojechaliśmy sprawdzić czy Morze Martwe utrzyma nasz ciężar i odmłodzi nas swoimi pustkowie na które patrzymy, to biblijna kraina, do której przybyli z Egiptu Abraham i jego bratanek Lot. Rozdzielili się, żeby starczyło miejsca dla licznego bydła. Stali się bardzo bogaci w ciągu jednego pokolenia. Lot osiedlił się pod na wzgórzach były pełne zwierząt. Uprawiano zboża, winogrona, oliwki, soczewicę i migdały. Dowody na to, że region kwitł, znajdują się na ogromnych cmentarzyskach z epoki brązu w Bab edh-Dhra. Zbadane szczątki dowodzą, że ludziom nie brakowało różnorodnego pożywienia. Sodoma i GomoraPrzyczyny katastrofy w Sodomie i GomorzeJaskinia LotaHistoria Lota i jego córek po ucieczce z Sodomy i MartweAmman Beach – plaża nad Morzem MartwymZiemia Obiecana – KanaanGóra Nebo i sanktuarium Mojżesza Wczesny brąz, to czas, w którym żył Abraham i Lot, około trzy tysiące lat Prawdopodobnie tu leżała Sodoma i Gomora. Należały do Miast Równiny i każde z nich miało własnego króla. Biblia mówi, że przyczyną zniszczenia Sodomy i Gomory było skrajne wyuzdanie. Nie znaleziono 10 „sprawiedliwych” wytargowanych z Bogiem, dlatego ocalał tylko Lot z córkami. Czy naprawdę tylko o to chodziło? Mieszkańców Sodomy zdemoralizowało niewyobrażalne bogactwo. Stali się pyszni, leniwi i nie chcieli pomagać biednym. Mieli w zasięgu ręki największy skarb tamtych czasów: bitum. To substancja organiczna, naturalny asfalt. Stosowano go w całym starożytnym świecie jako powłokę do cegieł mułowych, do uszczelnień a także do balsamowania zwłok w Egipcie. Wystarczyło wyjść z domu i zebrać „złoto”. Kolejnym skarbem były zwały soli nad Morzem edh-Dhra. باب الذراع‎Krytycznego dnia do miasta przybyli aniołowie, Lot gorliwie zapraszał ich do domu i starał się ugościć jak najlepiej, chociaż nie wiedział kim są. „Zanim jeszcze udali się na spoczynek, mieszkający w Sodomie mężczyźni, młodzi i starzy, ze wszystkich stron miasta, otoczyli dom, wywołali Lota i rzekli do niego:«Gdzie tu są ci ludzie, którzy przyszli do ciebie tego wieczoru? Wyprowadź ich do nas, abyśmy mogli z nimi poswawolić!»”Co na to Lot? Zaproponował, że zamiast obcych mężczyzn, wyda tłumowi swoje córki, jeszcze dziewice. Gościnność ponad więzy krwi. Ale dzicz żądała przybyszy, chcieli ich zdominować i pohańbić. Napierali na drzwi tak długo, aż aniołowie porazili ich zagłady nadchodziła, a Lot zwlekał, nie mógł uwierzyć w to, że miasto będzie zniszczone. Aniołowie chwycili go za rękę, jego żonę, córki i wybiegli za katastrofy w Sodomie i GomorzePodczas wykopalisk w Bab edh-Dhra, znaleziono niszczące ślady ognia i duże warstwy popiołu. Według niektórych badaczy w wyniku trzęsienia ziemi został wypchnięty bitum, ropa naftowa, gaz i siarka do atmosfery. Wystarczyła iskra, żeby nastąpił potężny uskok tektoniczny w dolinie Jordanu potwierdza teorię o trzęsieniu ziemi. Inna hipoteza mówi o uderzeniu wielkiej asteroidy w miejsce gdzie leżały Sodoma i Gomora. Z zainteresowaniem przyglądamy się kamieniom, nie są zwyczajne, a to rozpala wyobraźnię. Zecharia Sitchin twierdzi, że są zamieszani w to Anunnaki z planety Nibiru. Erich von Däniken, szwajcarski pisarz, uważa, że Sodoma i Gomora zostały zniszczone bronią jądrową przez przybyszy z kosmosu. Czas eksplozji był z góry ustalony, stąd też pośpiech, żeby zdążyć uciec, bo tylko skały mogły zatrzymać się -240 metrów pod poziomem morza. W oddali widać Morze Martwe. Jaskinia LotaSłońce wzeszło już nad ziemią, gdy Lot przybył do Soaru. A wtedy Pan spuścił na Sodomę i Gomorę deszcz siarki i ognia. I tak zniszczył te miasta oraz całą okolicę wraz ze wszystkimi mieszkańcami miast, a także roślinność. Żona Lota, która szła za nim, obejrzała się i stała się słupem i jego rodzina uciekli z Sodomy do małego miasta Zoar, zaledwie kilka kilometrów dalej, żeby schronić się w grocie. Obok znajduje się Muzeum Najniższego Miejsca na Ziemi. To około – 400 metrów poniżej poziomu miasteczka Safi, podczas wykopalisk w 1991 roku, odkryto bizantyjski kościół z VI wieku, a w nim jaskinię. Wszystko wskazuje na to, że to tu ceramikę sprzed 3000 lat z czasów zniszczenia Sodomy. Jedna z inskrypcji wymienia imię „św. Lot”. Historia Lota i jego córek po ucieczce z Sodomy i gdy mieszkał z dwiema swymi córkami w pieczarze, 31 rzekła starsza do młodszej: «Ojciec nasz wprawdzie jest już stary, ale nie ma w tej okolicy mężczyzny, który by przyszedł do nas na sposób właściwy na całej Chodź więc, upoimy ojca naszego winem i położymy się z nim, a tak będziemy miały potomstwo z ojca naszego»Z kazirodczych stosunków z ojcem obie córki Lota urodziły synów. Starsza nazwała swojego Moab co znaczy „pochodzący od ojca”, który dał początek wszystkim biblijnym nazwała syna Ben-ammi, co oznacza „syn mojego rodu”, który stał się protoplastą MartweMorze Martwe towarzyszyło nam od kilku dni, niebieściło się z daleka, zawsze nieostre, otoczone nierealnie wyglądającymi skałami. Chcieliśmy, żeby pierwsze spotkanie z nim było wyjątkowe, i było. Pojechaliśmy na jego kraniec, żeby doświadczyć zasolenia wszystkimi zmysłami. Liczby i procenty szybko wylatują z głowy, a tego nigdy nie śnieżna pustynia, a przecież było ok. 30 stopni ciepła. Tropiłam ślady zwierząt, lepiłam solne kule i wydeptywałam ścieżki. Było który zasila Morze Martwe, jest teraz tylko wąską rzeczką, bo Izrael i Jordania wykorzystują wodę do nawadniania pól. Oba kraje od lat planują wykopanie kanału, który połączy Morze Martwe z Morzem Czerwonym. Do kurczenia się morza przyczynia się wydobywanie minerałów z jego dna, około 300 milionów metrów sześciennych rocznie. Strumyczki ciepłej solanki płynęły pomiędzy krami zastygłej lawy oddali pasły się wielbłądy i stały namioty Beach – plaża nad Morzem MartwymNa popularną plażę Amman Beach dojechaliśmy z jordańską rodziną, sami się zatrzymali i zaproponowali podwiezienie. Nie powinno się pływać na brzuchu, bo woda miota ciałem jak korkiem i zalewa oczy. Zostałam uchwycona na zdjęciu, jeszcze zanim napiłam się Morze, Morze Sodomy, albo Jezioro Asfaltowe. Jego długość wynosi 76 km, a szerokość prawie 16 km. Tafla leży 392 metry poniżej poziomu mórz. Bardzo szybko wysycha, każdego roku poziom opada prawie o metr. Kurorty, które leżały nad brzegiem muszą teraz dowozić turystów na plażę. Gdyby podłożyć coś pod głowę, można sobie uciąć drzemkę. A potem smarowanie błotem i dużo uciechy. Błoto zawiera aż 26 minerałów poprawiających wygląd skóry. Wszyscy bawili się jak było o zachodzie słońca. Nie było widać burej plaży, na wodzie jak korki, unosiły się ciemne Obiecana – KanaanZa pierwszym razem Mojżesz uderzył raz w skałę, z której popłynęła woda. Jednak za drugim razem Bóg nakazał mu przemówić do skały. Nie posłuchał i dwukrotnie uderzył laską. Woda popłynęła, ale za nieposłuszeństwo Mojżesz nie mógł wejść do Ziemi Obiecanej. Oto kraj, który poprzysiągłem Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi, dam go twemu potomstwu. Dałem ci go zobaczyć własnymi oczami, lecz tam nie „Nie zabijaj” najwidoczniej nie dotyczyło wszystkich zaś poślę przed tobą szerszenie, które wypędzą Kananejczyka i Chetytę sprzed wypędzę go sprzed ciebie w jednym roku, aby kraj nie stał się pustkowiem i nie rozmnożył się w nim dziki zwierz na twoją z miast tych ludów, które daje ci Pan, Bóg twój, w dziedziczne posiadanie, nie zachowasz przy życiu żadnej żywej istoty, (5 Ks. Mojżeszowa 20:16-18).Jeszcze tylko musieli wszystkich zamordować i oto Ziemia Obiecana miodem i mlekiem płynąca mogła należeć do nich. W Kanaan istniał zwyczaj składania ofiar z dzieci podczas religijnych obrzędów ku czci Baala. Bóg Izraelitów nie chciał, żeby ulegli pokusie wielbienia innych Nebo i sanktuarium Mojżesza Góra Nebo jest czczona przez trzy religie: judaizm, chrześcijaństwo i islam. To tam po zburzeniu Jerozolimy w 585 roku, ukryto Arkę Przymierza. Wężowy krzyż z brązu jest autorstwa włoskiego artysty Giovanniego Fantoniego. Nas nie interesował kolejny kościół, chcieliśmy zobaczyć Ziemię Obiecaną tak jak widział ją Mojżesz, bez tłumu turystów. Za kościołem przeszliśmy pod kolczastymi zasiekami i rozpostarł się przed naszymi oczętami taki widok. Już w dziewiątym tysiącleciu p. n. e. zaczęły tu powstawać pierwsze osady, ludzie porzucili koczowniczy tryb życia i zaczęli uprawiać dzikie zboża, hodowali po Mojżeszu przejął Jozue Około 1200 roku Jozue wtargnął do Kanaan i ruszył na Jerycho, najstarsze miasto świata, które miało 9 tysięcy lat. Mury miasta rozpadły się na dźwięk siedmiu trąb. Jozue podbijał kolejne miasta, a potem rozdzielił ziemię między 12 Plemion może trochę naciągnięto historię, żeby znaleziska z Bab edh-Dhra pasowały do wydarzeń zapisanych w Starym Testamencie. Wielu badaczy uważa, że patriarchowie żyli później, ale i tak przeżyliśmy podróż, jakiej nie zapewni najlepszy film historyczny. Przygodę z biblijnymi postaciami kontynuowaliśmy w Jerozolimie. Wcześniej zachwyciliśmy się skalnym miastem – Petra, w którym zatrzymał się zamek krzyżowców Kerak. W następnym odcinku o Jordanii wystąpi starożytny Jerash, świetnie zachowane rzymskie miasto. Wydarzenia ze Starego Testamentu bulwersują. Dwuznaczną moralność interpretuje się na różne sposoby, ale zawsze nam się tłumaczy, że jesteśmy zbyt maluczcy, żeby pojąć zamysły Boga. Będąc tam intensywnie przeżywa się historię i opowieści biblijne, a to cos więcej niż może dać zwykła nas na oku Zniszczenie Sodomy i Gomory1 191 Owi dwaj aniołowie przybyli do Sodomy wieczorem, kiedy to Lot siedział w bramie Sodomy. Gdy Lot ich ujrzał, wyszedł naprzeciw nich i oddawszy im pokłon do ziemi 2 rzekł: «Raczcie, panowie moi, zajść do domu sługi waszego na nocleg; obmyjcie sobie nogi. a rano pójdziecie w dalszą drogę». Ale oni mu rzekli: «Nie! Spędzimy noc na dworze». 3 Gdy on usilnie ich prosił, zgodzili się i weszli do jego domu. On zaś przygotował wieczerzę, poleciwszy upiec chleba przaśnego. I posilili się. 4 Zanim jeszcze udali się na spoczynek, mieszkający w Sodomie mężczyźni, młodzi i starzy, ze wszystkich stron miasta, otoczyli dom, 5 wywołali Lota i rzekli do niego: «Gdzie tu są ci ludzie, którzy przyszli do ciebie tego wieczoru? Wyprowadź ich do nas, abyśmy mogli z nimi poswawolić!» 6 Lot, który wyszedł do nich do wejścia, zaryglowawszy za sobą drzwi, 7 rzekł im: «Bracia moi, proszę was, nie dopuszczajcie się tego występku!2 8 Mam dwie córki, które jeszcze nie żyły z mężczyzną, pozwólcie, że je wyprowadzę do was; postąpicie z nimi, jak się wam podoba, bylebyście tym ludziom niczego nie czynili, bo przecież są oni pod moim dachem!»3 9 Ale oni krzyknęli: «Odejdź precz!» I mówili: «Sam jest tu przybyszem i śmie nami rządzić! Jeszcze gorzej z tobą możemy postąpić niż z nimi!» I rzucili się gwałtownie na tego męża, na Lota, inni zaś przybliżyli się, aby wyważyć drzwi. 10 Wtedy ci dwaj mężowie, wsunąwszy ręce, przyciągnęli Lota ku sobie do wnętrza domu i zaryglowali drzwi. 11 Tych zaś mężczyzn u drzwi domu, młodych i starych porazili ślepotą. Toteż na próżno usiłowali oni odnaleźć wejście. 12 A potem ci dwaj mężowie rzekli do Lota: «Kogokolwiek jeszcze masz w tym mieście, zięcia, synów i córki oraz wszystkich bliskich, wyprowadź stąd. 13 Mamy bowiem zamiar zniszczyć to miasto, ponieważ oskarżenie przeciw niemu do Pana tak się wzmogło, że Pan posłał nas, aby je zniszczyć». 14 Wyszedł więc Lot, aby powiedzieć tym, którzy jako [przyszli] zięciowie mieli wziąć jego córki za żony: «Chodźcie, wyjdźcie z tego miasta, bo Pan ma je zniszczyć!» Oni jednak myśleli, że on żartuje. 15 Gdy już zaczynało świtać, aniołowie przynaglali Lota, mówiąc: «Prędzej, weź żonę i córki, które są przy tobie, abyś nie zginął z winy tego miasta». 16 Kiedy zaś on zwlekał, mężowie ci chwycili go, jego żonę i dwie córki za ręce - Pan bowiem litował się nad nim - i wyciągnęli ich, i wyprowadzili poza miasto. 17 A gdy ich już wyprowadzili z miasta, rzekł jeden z nich: «Uchodź, abyś ocalił swe życie. Nie oglądaj się za siebie i nie zatrzymuj się nigdzie w tej okolicy, ale szukaj schronienia w górach, bo inaczej zginiesz!» 18 Ale Lot rzekł do nich: «Nie, panie mój! 19 Jeśli darzysz twego sługę życzliwością, uczyń większą łaskę niż ta, którą mi wyświadczyłeś, ratując mi życie: bo ja nie mogę szukać schronienia w górach, aby tam nie dosięgło mnie nieszczęście i abym nie zginął. 20 Oto jest tu w pobliżu miasto, do którego mógłbym uciec. A choć jest ono małe, w nim znajdę schronienie. Czyż nie jest ono małe? Ja zaś będę mógł ocalić życie». 21 Odpowiedział mu: «Przychylam się i do tej twojej prośby; nie zniszczę więc miasta, o którym mówisz. 22 Szybko zatem schroń się w nim, bo nie mogę dokonać zniszczenia, dopóki tam nie wejdziesz». Dlatego dano temu miastu nazwę Soar4. 23 Słońce wzeszło już nad ziemią, gdy Lot przybył do Soaru. 24 A wtedy Pan spuścił na Sodomę i Gomorę deszcz siarki i ognia od Pana . 25 I tak zniszczył te miasta oraz całą okolicę wraz ze wszystkimi mieszkańcami miast, a także roślinność. 26 Żona Lota, która szła za nim, obejrzała się i stała się słupem soli5. 27 Abraham, wstawszy rano, udał się na to miejsce, na którym przedtem stał przed Panem. 28 I gdy spojrzał w stronę Sodomy i Gomory i na cały obszar dokoła, zobaczył unoszący się nad ziemią gęsty dym, jak gdyby z pieca, w którym topią metal. 29 Tak więc Bóg, niszcząc okoliczne miasta, przez wzgląd na Abrahama ocalił Lota od zagłady, jakiej uległy te miasta, w których Lot przedtem mieszkał. Występek córek Lota6 30 Lot wyszedł z Soaru i zamieszkał wraz z dwiema swymi córkami w górach, gdyż bał się pozostawać w tym mieście. A gdy mieszkał z dwiema swymi córkami w pieczarze, 31 rzekła starsza do młodszej: «Ojciec nasz wprawdzie już stary, ale nie ma w tej okolicy mężczyzny, który by przyszedł do nas na sposób wszystkim właściwy. 32 Chodź więc, upoimy ojca naszego winem i położymy się z nim, a tak będziemy miały potomstwo z ojca naszego». 33 Upoiły więc swego ojca winem tej samej nocy; wtedy starsza poszła i położyła się przy ojcu swoim, on zaś nawet nie wiedział ani kiedy się kładła, ani kiedy wstała. 34 Nazajutrz rzekła starsza do młodszej: «Oto ostatniej nocy ja spałam z ojcem; upójmy go winem także tej nocy i idź ty, i śpij z nim, abyśmy obie miały potomstwo z ojca naszego». 35 Upoiły więc i tej nocy ojca swego winem i poszła młodsza i położyła się przy nim; a on nawet nie wiedział, kiedy się kładła i kiedy wstała. 36 I tak obie córki Lota stały się brzemienne za sprawą swego ojca. 37 Starsza, urodziwszy potem syna, dała mu imię Moab. Ten był praojcem dzisiejszych Moabitów. 38 Młodsza również urodziła syna i nazwała go Ben-Ammi. Ten zaś stał się praojcem dzisiejszych Ammonitów. Analiza i interpretacja wiersza "Żona Lota" Wisławy Szymborskiej Rozpoczynając lekturę wiersza nie sposób nie zauważyć nawiązania jego tematyki do tradycji biblijnych. Już sam tytuł informuje czytelnika, jeśli zaznajomiony jest oczywiście z Pismem Świętym, o powiązaniu treści utworu z historią Sodomy i Gomory, dwóch miast unicestwionych karzącą ręką Boga. Nie ma w tym nic dziwnego. Biblia, mimo że spisana ok. dwa tysiące lat temu, z pewnością stanowi jedno z najważniejszych i najbardziej wartościowych źródeł inspirujących artystów literatury i sztuki na całym świecie. Na podstawie ukazanych w świętej księdze problemów powstała niezliczona ilość utworów literackich niosących w swym przesłaniu pierwszorzędne zasady dotyczące człowieka, jego moralności i egzystencji. Nie jest to pierwszy przypadek w twórczości autorki, Wisławy Szymborskiej, w którym czerpie ona inspirację z Pisma Świętego. W jej poezji odnaleźć możemy również takie utwory jak: Na wieży Babel czy Psalm , które są także tego przykładem. Utwór jest monologiem. Podmiot liryczny, tytułowa żona Lota, rozpoczynając słowami Obejrzałam się podobno z ciekawości... wprowadza czytelnika w treści własnych rozważań, refleksji przeplatanych relacjami z zachodzących wydarzeń. Kim była tytułowa bohaterka? Żona Lota była mieszkanką Sodomy. Sodomczycy żyli w grzechu, cechowały ich pycha, obfitość chleba i beztroski spokój (1 Zepsucie moralne w Sodomie kroczyło krok w krok z bogactwem, dobrobytem, próżniactwem, samolubstwem i wielką zarozumiałością. Bóg, widząc to, postanowił unicestwić miasto, ocalając tylko jednego sprawiedliwego – Lota wraz z żoną i dwiema córkami. Pozwolił im ujść z życiem przed deszczem ognia i siarki, które zesłał na miasto, pod jednym warunkiem – że uciekając nie obejrzą się ze siebie. W trakcie ucieczki jednak obejrzała się żona jego [Lota] idąc za nim, a obróciła się w słup solny ( Nic więcej o owej postaci nie wiadomo. Wiersz jest przykładem liryki bezpośredniej. Bohaterka wypowiada się spokojnie, jakby z nostalgią, melancholią, a wypowiadane przez nią kwestie powodują wrażenie zatrzymania czasu. Zwraca się do bliżej nieokreślonego odbiorcy, równie dobrze może mówić do całej potomności, ludzkości jak i może prowadzić swój własny monolog wewnętrzny. Autorka wypowiedź ujęła w formie ciągłej – wiersza stychicznego. Nie występuje tutaj podział na strofy, w poszczególnych wersach, raz krótszych raz dłuższych nie sposób doszukać się rymów. Zdania, z których składa się monolog to zdania złożone i proste, a przechodzenie pomiędzy nimi wprowadza dynamiczność w utworze. Za ich pomocą autorka tworzy obraz gwałtowności następstwa opisywanych zdarzeń, szybkość akcji ucieczki z Sodomy, którą perfekcyjnie łączy z osobistym spojrzeniem żony Lota na świat. Wiersz ten przywodzi na myśl piosenkę, utwór muzyczny, w którym przeplatają się między sobą dwa motywy – tutaj świata rzeczywistego i psychicznego bohaterki. Skąd pomysł skonstruowania poezji na bazie właśnie tej historii? Wisława Szymborska jest poetką, którą najbardziej fascynują tzw. cuda zwykłe istnienia. Ceni indywidualność jednostki, chwali życie na własny rachunek, dostrzega kryzys biografii w warunkach wspólnoty stadnej . Jako pisarka często podejmuje heretyckie działania rozbijające pewniki myślenia poza autorytetami , nie znosi dogmatyzmu. Całą historię żony Lota zamknięto w Biblii w jednym zdaniu - obejrzała się żona jego [Lota] idąc za nim, a obróciła się w słup solny . W późniejszych czasach, w Starym Testamencie używano ją jako przykładu przestrogi przed przywiązaniem do rzeczy materialnych, bo ponoć obejrzała się z żalu za miską ze srebra . Autorka bierze w obronę postać kobiety, której nawet nie nadano imienia, przez dwa tysiące lat pozostawała tylko żoną Lota, osądzoną, tą która obejrzała się ponoć z ciekawości . Szymborska obiera sobie za cel ukazanie czytelnikowi złożoności jednostki ludzkiej. Jednym ze środków jakich używa do tego celu jest destrukcja poglądu o prozaiczności motywu postępowania żony Lota. Już na samym wstępie bohaterka mówi: obejrzałam się podobno z ciekawości. Ale prócz ciekawości mogłam mieć inne powody . Psychologia poznania drugiego człowieka jest rzeczą szalenie skomplikowaną, nie sposób ogarnąć bowiem czyjejś psychiki, nie jesteśmy w stanie analizować cudzych decyzji, postępowania, gdyż nie możemy prześledzić toku jego rozumowania. A jednak mimo to jako ludzie wydajemy osądy, zapewne często niesprawiedliwe, nie biorąc pod uwagę faktu, że człowiek nie jest bezduszną maszyną, która nie reaguje na świat według ściśle określonego algorytmu postępowania. Monolog żony Lota jest jej wołaniem o sprawiedliwość, manifestem czy skargą. Obejrzała się z prostej ludzkiej ciekawości? Możliwe. Obejrzała się z żalu za całym bogactwem, którym cieszyła się w Sodomie, a który nagle musiała porzucić? Może, ale stać mogło się to również przez nieuwagę, ze wstydu, że uciekam chyłkiem , z chęci krzyku, powrotu , z gniewu , z osamotnienia . Bohaterka rozkłada przed nami cały wachlarz powodów, jednych błahych, drugich konkretniej umotywowanych. Warto zwrócić również uwagę na zasugerowaną premedytację owego postępowania. Obejrzała się z nagłej pewności, że gdybym umarła nawet by nie przystanął , możliwe iż był to jej świadomy wybór, spowodowany samotnością, beznadzieją, brakiem sensu, a wówczas jej działanie było przemyślane, umotywowane, było świadomym wyborem człowieka myślącego. Nie zasługuje wtedy na pogardę, tak jak na nią zasługuje stereotypowe ocenianie postępowania drugiego człowieka. Istotny jest także fakt, iż człowiek rozumuje według własnego systemu wartości, indywidualnie stworzonego, który przyjmuje jako powszechnie obowiązujący, co niestety, ale jest założeniem błędnym. Tyle jest sposobów widzenia świata ilu ludzi na nim, nie można kategoryzować ich według zasady zgodności czy nie zgodności z naszymi własnymi poglądami, tak jak i nie można kategoryzować zachowań innych ludzi bez głębszego zapoznania się z sytuacją. Adekwatne do tematu wydają się słowa tyle wiemy o sobie ile nas sprawdzono wypowiedziane przez Wisławę Szymborską. Człowiek, który nie znalazł się w pewnej sytuacji nie jest w stanie stwierdzić, jak sam by się w danym przypadku zachował, nie potrafi wyobrazić sobie wszystkich aspektów, które wpływałyby na jego psychikę, nie umie przewidzieć własnych reakcji. Patologiczna wydaje się więc umiejętność stworzenia przez człowieka właściwego kryterium oceny. Charakterystyczna dla twórczości Szymborskiej gra słów, alegoria i często występujący w jej poezji problem powiązania człowieka z przyrodą, znalazły swój wyraz także w tym utworze. Autorka ironizuje. Z jednej strony bowiem podkreśla znaczenie jednostki ludzkiej, jej indywidualność, broni jej znaczenia w świecie, a z drugiej strony dobitnie podkreśla jej niewielkie znaczenie w świecie przyrody. Poprzez słowa: Na brzegu dreptał chomik wspięty na dwóch łapkach. I wówczas to oboje spojrzeliśmy wstecz pokazuje nam jak ważna jest nasza biologiczna natura. Odsyła nas do miejsca, gdzie rządzą nami takie same prawa jak zwierzętami, jak w przypadku wspomnianego chomika. Pokazuje, jak niewiele nas od nich różni. Drugi przytoczony wers uwidacznia wspólnotę ludzi i zwierząt, żony Lota i chomika – i wówczas to oboje spojrzeliśmy wstecz . Problematykę wiersza z pewnością można określić jako uniwersalną. Problem utraty indywidualności jednostki w społeczeństwie, skomplikowanie procesu poznawania człowieka, niesprawiedliwość oceny jego postępowania, a z drugiej strony jego niewielkie znaczenie w świecie przyrody. Żona Lota jest utworem, który z pewnością powinien nauczyć nas pokory, sprawiedliwego wydawania opinii, ale także umiarkowania w poczuciu własnej wartości. W „Biblijnych romansach… i nie tylko” powracamy do historii Lota i jego żony. Zajrzymy do Koranu, gdzie również opisano losy Lota i jego rodziny, porozmawiamy także o szokującym pomyśle Lota i pozycji kobiet. Zapraszają ks. prof. Mariusz Rosik i dr Anna Rambiert-Kwaśniewska.